Ang Lihim ng Nakasimangot na Maskara

By Rogelio Braga
Novel Excerpt

Bahagi ang sumusunod ng unang kabanata ng nobelang pangkabataang Si Betchay at ang Sacred Circle: Ang Lihim ng Nakasimangot na Maskara, na inilabas ng Balangiga Press noong 2017.

Madaling araw ng Lunes nang ipinatawag ni Ma’am Soraida ang barkadang Sacred Circle sa McDonald’s. Halos hindi pa lumalabas ang araw nang unang dumating, tulad ng inaasahan, si Baloy, na siyang pinakamatanda sa anim. Napansin kaagad ni Ma’am Soraida ang itim na kotse na naghatid kay Baloy sa harap ng McDonald’s sa kanto ng Tandang Sora at Commonwealth Avenue. Nakasuot pa ng sunglasses si Baloy nang pumasok sa McDo.

“Good morning, Ma’am Soraida,” ang bati ni Baloy. Hinubad nito ang sunglasses at napansin kaagad ni Ma’am Soraida sa mga mata ni Baloy na tila nahirapan itong gumising sa madaling araw para sa ipinatawag niyang pulong ng Sacred Circle. “I can sense the urgency. I wonder ano na naman ang case na ito, Ma’am Soraida.”

Magkasabay na dumating sina Anna at Azalea. Mabilis silang naupo sa harapan ni Ma’am Soraida. Binati kaagad ni Azalea ang belo na suot ni Ma’am Soraida. “Blue,” panimula ni Azalea. “I think this is going to be a very serious discussion.” Tumayo si Anna at lumapit sa counter para bumili ng kape para sa kanilang apat.

Sumunod na dumating si Hamida. Sukbit nito ang malaking bag na gawa sa katsa, naka-jeans, rubber shoes, at dilaw na belo. Bumati ito ng assalamu alaykum kay Ma’am Soraida at sa grupo.

“Girl, bakit yellow ang hijab mo?” bati kaagad ni Azalea. “I thought Monday is green day?”

“Hindi natuyo kahapon ang iba kong mga kumbong. Bad trip nga, e. So, ano ang meron sa atin?”

“Meeting,” sagot ni Azalea, nakatingin siya sa labas sa mga dumaraang tao. “I hate yellow in Monday mornings.”

Bumalik na si Anna sa mesa. Naglabas ng lipgloss at nagpahid sa mga labi. Naglabas din siya ng foundation at naglagay sa magkabilang pisngi. Nagsimula na ang kanyang araw.

“Girls, we have to wait for Betchay and Jason,” panimula ni Ma’am Soraida sabay higop ng kape. “This is going to be a serious discussion. Ayaw ko nang ulitin pa ang details matapos kong ipaliwanag. Baloy, can you check nasaan ang dalawa?”

Naglabas ng cellphone si Baloy at tinawagan si Jason. Walang cellphone si Betchay. Wala rin siyang Facebook, Twitter, at Instagram. Email lang ang mayroon si Betchay at telepono sa bahay nila.

“Girl, where are you, kasi ten centuries na ang lumipas?” banas na tanong ni Baloy. “As usual, late na naman kayong dalawa ni Betchay. Bilisan ninyo. This is serious daw.”

Kalahating oras pa ang dumaan bago dumating sina Jason at Betchay. Tumayo muli si Anna para umorder ng kape para sa mga bagong dating. Magpinsan sina Jason at Betchay at nakikitira si Jason sa pamilya ni Betchay.

“Nakakaloka naman ito, Ma’am Soraida,” bungad ni Jason. Nakasuot siya ng green na polo shirt at kahel na pantalon. “Bakit kailangang alas-sais ng umaga ang meeting na ito? Tingnan po ninyo, wala pang masyadong jeep na bumibiyahe sa Tandang Sora.” At humikab si Jason na sa sobrang lakas ay nakaagaw siya ng pansin ng mga tao sa kabilang mesa.

“Betchay,” panimula ni Ma’am Soraida. “Ikaw na ang magpaliwanag sa kanila.”

Tumindig si Betchay pero nanatili sa tabi ni Ma’am Soraida. Hawak niya sa kanang kamay ang kapeng nag-aasó pa. Huminga muna siya nang malalim bago nagsimulang magsalita.

Nanatiling nakatingin sa labas si Azalea.

“Nagkausap na kami ni Ma’am Soraida kagabi sa telepono,” panimula ni Betchay. “Sacred Circle, prepare yourselves, we are leaving for Negros this afternoon.”

Napanganga sa gulat ang Sacred Circle. “Well… Negros! Bongga! Bongga, di ba?” si Jason lang ang tumugon sa grupo matapos ang halos isang minutong katahimikan.

“For me, this is going to be a vacation,” si Baloy ang unang nagpahayag ng pananabik. “I’ve never been to Negros.”

“I’m always ready,” sabad naman ni Hamida. “I am always ready.”

Napatingin ang lahat kina Azalea at Anna, naghihintay ng kahit anong tugon mula sa kanila. Nagkatinginan ang kambal at sabay na napaoo, “Sige, game kaming dalawa.” Mahahalatang hindi na naman nagpaalam sa mga magulang nila ang dalawa. Sila ang pinakabata sa grupo, halos labing-anim na taong gulang lamang. Pero nahinuha kaagad ni Ma’am Soraida na wala na naman ang mga magulang nila dahil malaya silang nakalabas ng bahay sa madaling araw. Smuggler ang nanay nila na palaging nasa labas ng Maynila at tanyag namang computer hacker ang tatay nila na marahil nagtatago na naman sa batas o nasa labas ng bansa.

“Actually, Sacred Circle, you have no other options but to go. I have your tickets na,” paniniguro ni Ma’am Soraida na may ngiti na sa mga labi. “Consider this as your vacation. Na-aarange ko na lahat pati ang titirhan ninyo roon. May kaibigan ako sa Negros and she will accommodate you. She is our client. Medyo weird ang gig na ito pero alam kong masasakyan ninyo. Aren’t you all excited?”

“We are excited, Ma’am Soraida,” diin ni Betchay na siyang lider ng Sacred Circle. “We’ll accomplish everything at hindi kami babalik dito hangga’t hindi nabibigyan ng kasagutan si Mrs. Weil.”

Ibinaling ni Azalea ang tingin niya kay Betchay. Nang nagtama ang kanilang mga mata, inirapan niya si Betchay.

Si Betchay ang unang kasapi ng Sacred Circle. Labingwalong taong gulang siya at siya ang kanang kamay ni Ma’am Soraida. Makulay ang kabataan ni Betchay na siyang dahilan kung bakit ganoon na lamang ang pagtitiwala sa kanya ni Ma’am Soraida. Napulot ni Ma’am Soraida si Betchay sa isang liblib na komunidad ng mga Blaan sa Sarangani. Napadaan doon ang grupo nina Ma’am Soraida nang tinatakasan nila ang isang platoon ng mga sundalong Filipino na humahabol sa kanila. Sunog ang lahat ng bahay sa komunidad at ang tantiya nina Ma’am Soraida at ng mga kasama niya, kagagawan ito ng mga sundalo. Madalas kasing pagkamalan ng mga sundalo ang mga lumad na umaanib sa New People’s Army. Freedom fighter pa noon ng MNLF si Ma’am Soraida at estudyante sa kolehiyo sa Cotabato City kung nasa siyudad naman siya. Narinig niya ang iyak ng isang bata mula sa isang sunog na dampa. Sinundan nila ang uha at natagpuan ang isang sanggol sa sunog na dampa. Wala itong kasama. Marahil isa sa mga bangkay na nakahandusay sa lupa ang ina nito, pero maraming patay, hindi bababa sa singkuwenta.

“Alhamdullilah!” Napasigaw si Ma’am Soraida. “Buhay pa ang bata! Buhay pa ang bata!”

Ibinaba ni Ma’am Soraida ang sukbit niyang AK-47 at nilapitan ang sanggol. Nandilat siya nang mahawakan ang sanggol. Malagkit itong tila nababalutan ng madulas at kumikintab na balat—kaliskis. Dali-dali niyang dinampot ang kanyang armas na nasa lupa.

“Bakit Soraida?” ang tanong ng isa niyang kasama.

“Jinn…” ang naisagot lamang ni Soraida. Nanghihilakbot na itinuro niya ang sanggol. “Anak iyan ng mga tonong.”

Lumapit ang mga kasama sa sanggol, nakatutok ang kanilang mga baril. Biglang tumawa nang malakas ang sanggol. Tumawa nang tumawa na parang may kalaro. Nang lapitan pa nila ang sanggol, nahinuha nilang kaliskis ng ahas ang nakabalot sa katawan nito. Anak ng dambuhalang ahas ang sanggol na Blaan. Dinampot ni Soraida ang sanggol, inalis ang mga kaliskis na hindi naman pala bahagi ng kanyang balat, at kinarga niya sa dibdib na parang sariling anak. Dinala ni Soraida ang bata pababa sa Gensan. Dinala niya hanggang lumuwas siya ng Maynila para ipagpatuloy ang pag-aaral ng kolehiyo sa Philippine Normal University para maging isang guro. Ipinaampon niya ang sanggol sa kanyang kababata at matalik na kaibigan na noo’y may asawa nang doktor pero walang anak. Itinuring nilang anak si Betchay pero hindi nila itinago sa bata ang katotohanan tungkol sa pagkatao nito. Itinuturing ni Betchay na ina niya rin si Ma’am Soraida. Madalas din siya sa bahay ng guro at palagi siya nitong isinasama sa Lanao kung bumabalik si Ma’am Soraida sa kanila sa Marawi. Tulad ng lahat ng kasapi ng Sacred Circle, marunong din si Betchay ng basic combat at sa paghawak at pagpapaputok ng iba’t ibang uri ng baril.

“Mrs. Weil?” Si Anna, habang hawak ang eyeliner. “Who is she?”

“Kaibigan ko. She will accommodate you sa Silay City,” sagot ni Ma’am Soraida. “Tulad ng nasabi ko kanina, siya rin ang client namin. Nagbigay na siya ng advance payment, at kung maresolba natin ang kaso—malaki ang makukuha nating bayad and we can go on vacation.”

“Kakaiba ang pangalan niya. Imported?” Palagi, si Hamida ang mausisa sa mga pangalan ng mga lugar, tao, at pangyayaring bago sa kanyang pandinig.

“No. Filipino si Mrs. Weil,” pagpapaliwanag ni Betchay. “She is from Negros.”

“She has a weird name. I do not trust people with weird names,” salo ni Baloy habang patuloy sa pagte-text. Ipinahahanda na niya ang mga gamit na dadalhin sa biyaheng patungo sa Negros.

“Yes—and she has a weird problem, too.” Malayo ang tingin ni Betchay. Alam niyang isa na naman itong mahirap ngunit kapana-panabik na kasong reresolbahin ng Sacred Circle. “I’m sure magugustuhan siya ni Azalea,” biro ni Betchay.

“Shet! Bakit mo naman nasabi iyan? Is she a lesbo, too?”

“No, Baloy. She is a Marcos loyalist!” sagot ni Betchay.

“My God!” bulalas ni Jason. “Punyeta! Naaalibadbaran ako sa mga loyalist ng mga Marcos, Ma’am Soraida. Hindi pa ba sapat na may kasama tayong lesbiyanang apologist ni Marcos? I can’t!” Si Azalea ang tinutukoy niya.

“Putang ina mong bakla ka. You should know your history—”

“Excuse me, iha, you should know your history!” Hindi pa man natatapos si Azalea, sinagot na siya ni Jason.

“Palibhasa, maka-Aquinong dilawan ka!” Ibinagsak ni Azalea ang baso niya ng kape.

Tahimik lang ang grupo. Ayaw na nilang makisalo sa pagtatalo ng dalawa. Minsan na nilang pinagtulungan si Azalea at nauwi lang sa pagdadabog at hindi pagpaparamdam ng ilang linggo ng kaibigan. Ayaw na ring makisalo ni Anna dahil halos araw-araw na silang nagtatalo ni Azalea tungkol kay Marcos.

Itinaas ni Ma’am Soraida ang baso niya ng kape bilang pag-anyaya ng toast sa grupo. Ito na rin ang paraan niya upang basagin ang namumuong tensiyon kina Azalea at Jason. Itinaas ng anim ang kanilang mga baso at sabay-sabay na nagsabing, “Cheers sa Sacred Circle!”

“Never again!” habol ni Jason. “Never forget, mga bakla!”

Hindi na nakasagot si Azalea habang nakataas ang kanyang kamay.

Advertisements

Migo

By Bernadette V. Neri
Short Story for Children

Assalam mu alaykum! Ako si Migo Dagbusan, Tausug mula sa Cotabato,” bati niya sa sarili habang nananalamin. Unang araw niya ngayon sa Paaralang Elementarya ng Barangay Sentral kaya hindi siya mapakali sa pag-eensayo ng pagpapakilala. Bukod sa sabik siyang makabalik sa pag-aaral, sabik din si Migo na magkaroon ng mga bagong kaibigan.

“Aba! Handa na ang utoh ko,” nakangiting sabi ng kaniyang ina.

Biglang nag-alala ang mukha ng bata, “May makipaglaro po kaya sa akin?”

Marahang yumuko ang nanay upang suotan siya ng kupya, “Tiyak akong marami kang makikilala.”

Magdadalawang buwan pa lang sina Migo sa nirerentahan nilang kuwarto sa Maynila. Noong una, ayaw niya sa bago nilang tirahan. Masikip ang kalye papasok sa looban. Dikit-dikit ang mga bahay kaya napakaalinsangan. Ibang-iba sa kinalakhan niyang lugar.

Maliit lang naman ang kubo nina Migo sa probinsiya. Pero di niya ito dama dahil buong baryo ang kaniyang palaruan.

Manggahan nina Mang Turing ang paborito niyang tambayan kasama ang mga kaibigan. Madalas silang maghabulan sa mga pilapil ng bukiring sinasaka ng kanilang mga magulang. Nagpupunta rin sila sa ilog para lumangoy o kaya’y mamingwit. At tuwing nais niyang magpahinga, nahihiga siya sa duyang nakasabit sa punong bayabas sa harap ng kanilang tahanan.

Malawak at maaliwalas ang pinagmulang bayan ni Migo sa Cotabato. Gayon man, hindi ito nakaligtas sa nagpapatuloy na digmaan sa Mindanao.

Hindi makapagsaka at makapangisda ang mga nakatatanda. Nahinto sa pag-aaral ang mga bata. Ginawang kampo ng militar ang mga eskuwelahan. Nababalot ng takot ang buong pamayanan. Kaya tulad ng iba pa nilang kababayan, napilitang lumikas ang pamilya ni Migo.

Gustong-gustong makabalik sa pag-aaral si Migo. Nais niya muling magbuklat ng mga libro, gumuhit ng mga larawan, at magsulat ng kaniyang pangalan. Kaya kahit masikip at mainit, ang lagi niyang iniisip, “Dito, walang putukan.”

Kabadong tumayo si Migo sa harapan ng kanilang silid-aralan. Wala siyang nakita ni isang naka-kupya at turung kaya inayos niya ang abaya at huminga nang malalim. Pagkatapos ay ngumiti siya at nagpakilala.

Pagdating ng rises, pinili ni Migong umupo sa lilim ng punong malapit sa palaruan. Tumunog ang kaniyang tiyan kaya inilabas niya ang baong dalawang piraso ng pandesal.

“Naaamoy ninyo ba ‘yon?”

Napalingon si Migo sa boses na mula sa likuran. Nginitian niya ang tatlong batang nakatingin sa kaniya. “Nakagugutom talaga ang amoy nitong pandesal,” sabi niya. “Gusto ninyong tikman?”

Biglang inagaw ng kaklase niyang si Dana ang mga tinapay. “Masarap nga!” sabi nito matapos kumagat. “Pero,” kumunot ang kaniyang ilong, “may naaamoy pa rin akong hindi maganda.”

Sininghot-singhot ni Dana ang bagong kamag-aral, “Naligo ka ba, Migo?”

Gitlang sinundan ng tingin ni Migo ang mga bata. Nagtatawanan ang mga ito habang lumalakad palayo kain-kain ang kaniyang baon. Hindi niya maipaliwanag kung bakit pero magkahalong takot at hiya ang naramdaman niya.

Kinabukasan, nakita ni Migo si Dana na nag-aabang sa tarangkahan ng paaralan. Iiwas sana siya pero agad siyang nasundan.

“Pakopya ng assignment,” utos ni Dana.

“Wala ka bang nagawa?” pag-aalangan ni Migo.

Nanlisik ang mga mata ng batang maton, “Kokopya ba ako kung meron?”

Biglang naalala ni Migo ang mga mata ng mga unipormadong nagkampo sa kanilang paaralan. Nag-umpugan ang kaniyang mga tuhod. Hindi makagalaw ang kaniyang mga paa. Napilitan si Migong iabot ang kuwaderno na agad namang kinopya ni Dana.

“Lagot ka sa akin kapag nagsumbong ka,” banta ni Dana bago nagmadaling pumasok sa kanilang klase.

Nagpatuloy ang gayong gawi ni Dana kay Migo. Araw-araw siya nitong inaabangan para tuksuhin, utusan, o kaya ay agawan ng baon.

Minsan, hinablot ni Dana ang kupya ni Migo. Araw iyon ng pagsamba kaya naka-kupya at abaya siya.

“Hindi bagay sa iyo!” pangungutya ni Dana.

Iba ang nadama ni Migo sa pagkakataong ito. May kuryenteng gumapang sa kaniyang mga paa paakyat sa kaniyang ulo. Hindi siya nakapagpigil.

“Ibalik mo ‘yan,” madiin niyang sabi.

Nagbago ang mukha ng galit na si Dana. Nagmistula siyang tangkeng malapit nang sumabog. “Kunin mo kung kaya mo!”

Hindi natinag si Migo sa kabila ng kaniyang takot. Pinilit niyang abutin ang kupya. Dahil mas malaki si Dana, kahit anong lundag ay hindi niya ito maagaw.

Buong-lakas na itinapon ni Dana ang kupya sa lupa. Tinapakan niya ito nang pupulutin na Migo at sinipa palayo. “Huwag mo na ulit akong sisigawan!”

Naluluhang pinulot ni Migo ang kaniyang kupya. Pero kahit anong gawin niyang pagpag at punas, naroon pa rin ang bakas ng sapatos ni Dana.

Mabibigat ang bawat hakbang ni Migo pauwi. Hindi maalis sa kaniyang isip ang mga panunuya ni Dana.

“Bakit ba ako palaging tinutukso?” tanong niya sa sarili.

Naalala ni Migo ang kaniyang mga kaibigan. Ang bahaginan nila ng baon tuwing rises, pagtutulungan sa paggawa ng asignatura, at ang paglalaro o kaya’y paghuhuntahan kapag uwian. Pero tulad niya, nagsilikas din ang mga ito dahil sa giyera.

“Kamusta na kaya sila?” bulong ng bata.

Napansin ng nanay ni Migo na wala siyang ganang maghapunan. Sinubukan siya nitong pasayahin, “Sa susunod kong sahod, anak, ang paborito mong pianggang ang iluluto ko.”

Inah,” mahinang sabi ng bata habang tinitingnan ang dumi sa hawak na kupya, “Wala pa rin po akong kaibigan.”

Sa pagitan ng mga hikbi, ikinuwento ni Migo ang mga panunuyang nararanasan niya sa eskuwela.

“Gusto ko na pong umuwi, Inah,” bulong ni Migo. “Kailan po ba matatapos ang giyera?”

Tinabihan si Migo ng kaniyang nanay at marahang niyakap. “Hindi ko alam, utoh,” buntonghininga nito. “Nagpapatuloy ang digmaan dahil may mga nais mang-agaw sa ating mga lupang ninuno, at dahil may mga matatapang na nagtatanggol para sa karapatan nating mga katutubo ng Mindanao.”

Nanatiling tahimik si Migo.

“Mahirap pa itong unawain sa ngayon, utoh, pero pakatandaan mong walang mali o kulang sa atin. Mabubuti at mararangal tayong tao,” paliwanag pa ng nanay. “Kailangan lang tayong makilala upang maunawaang lahat tayo’y magkakapantay.”

Inabot ng ina ang kupya sa kamay ni Migo at marahan itong nilinis gamit ang laylayan ng kaniyang saya. Pagkatapos ay isinuot niya ito sa ulo ng anak, “Utoh, huwag mong kalilimutan kung sino at saan ka nagmula.”

Naging resolbado si Migo na magpakilala kay Dana. Kinabukasan, inabangan niya ito sa bungad ng kanilang paaralan.

“Magandang umaga, Dana!” bati niya. “May assignment ka na?”

“Nasa iyo, di ba?” sutil na sagot ng bata.

Lumapit si Migo dala ang dalawang kopya ng asignatura para sa araw na iyon. Iniabot niya sa kaklase ang isa.

Agad nabura ang ngiti sa mukha ni Dana dahil listahan lang ng mga tanong ang nakasulat sa papel. Pagagalitan dapat niya si Migo pero bago pa man siya makapagsalita ay nauna na ito.

“Madali lang ito,” bungad ng bata. Ipinaliwanag niya sa harap ni Dana ang mga sagot na kaniyang isinusulat.

Nagtaka si Dana sa asal ni Migo. Hindi na rin niya mabakas ang takot sa mukha nito. Gayon man, sinimulan na rin niya ang pagkopya. Pero sa pagkakataong ito, nauunawaan na niya kung bakit gayon ang mga sagot.

Kinahapunan, sinamahan si Migo ng kaniyang Inah kay Teacher Mira, ang guidance counselor ng paaralan. Naniniwala kasi siya na tungkulin din ang eskuwelahang pangalagaan ang mga mag-aaral. Hindi sila nabigo. Ipinangako ni Teacher Mira na kakausapin si Dana at ang mga magulang nito upang maunawaang mali ang pangungutya.

“Huwag kang mag-alala, Migo,” sabi ng tagapayo. “Sabay namin kayong gagabayan ni Dana para hindi na ito maulit.”

Kinahapunan, pinanood ni Migo sina Dana habang nagpapatintero. Matatapos na sana ang laro nang magpaalam ang isang bata. Agad lumapit si Migo at nagboluntaryo.

“Bawal ang lampa rito,” ismid ni Dana.

Ngumiti si Migo. “Subukan ninyo ako,” hamon niya.

Dahil ayaw pang mag-uwian, isinali siya sa grupo nina Dana. Hindi nahirapan si Migo. Sa kanilang baryo sa Cotabato, siya ang pinakamaliksi at matulin sa pagtakbo.

“Ang galing mong umilag sa patotot, Migo!” bilib na sabi ng isang kalaro.

“Maliit pero mabilis!” hiyaw ng isa pa.

Tiningnan ni Dana ang batang Tausug. “Bukas ulit, ha?” sabi nito.

Lalong naging masigasig si Migo sa mga sumunod pang araw. Tinuruan niya si Dana sa paggawa ng mga asignatura sa matematika. Tinulungan naman siya nito sa mga proyekto nila sa agham.

Unti-unting nagdagdagan ang mga kasama nilang nag-aaral bago mag-uwian. Kapag walang asignatura, sama-sama rin silang naglalaro ng patintero, taguan, o kaya’y habulan.

Minsan, habang nagririses, sinubok ni Migo ang memorya ni Dana. Tinuturuan kasi niya ito ng ilang salita at pahayag na Tausug.

Maunu unu ra kaw?” pangungumusta niya.

Marayaw da,” sabi ni Dana habang iniaalok kay Migo ang nilagang saging na saba. “Ikaw, maunu unu ra kaw?”

Marayaw da,” masaya at puno ng pag-asang sagot ni Migo habang inaayos ang kaniyang kupya. Naisip niyang hindi lang pagkakaroon ng kaibigan ang natupad sa araw na iyon. Nakilala at naipakilala rin niya ang sarili bilang kapantay ng iba.

 

Sa Likod ng Ngiti ni Joy

By Ralph Jake T. Wabingga
Flash Fiction

pagkatapos ng isang guhit ng isang nakangiting batang babaeng Tboli

Mataas na ang sikat ng araw ngunit hindi pa nakaalis ng bahay si Aleng Lolita dahil tulog pa rin ang anak niyang si Joy. Espesyal ang araw na ito dahil isang malaking kasiyahan ang idaraos sa bayan at maraming dayuhang turista ang pupunta upang makita silang mga katutubong Tboli.

Sa isip ni Aleng Lolita ay dapat maganda ang kaniyang anak sa pagdiriwang na ito. Kaya kagabi, inilabas niya mula sa maingat na pagkakatago ang isang kasuotang Tboli na isinusuot lamang tuwing may mahahalagang okasyon. Espesyal na hinabi ang kasuotang ito para lamang kay Aleng Lolita noong dalagita pa siya. Ngayon, maisusuot na rin ito ng kaniyang anak sa kauna-unahang pagkakataon.

Ginising ni Aleng Lolita si Joy, na bumangon at naghanda na sa pagkakataong ito. Napansin ng ina na nakasimangot ang kaniyang anak at alam niya bakit. Ayaw ni Joy na pinagpipiyestahan siya dahil sa kaniyang suot at ayos. Hindi ito pinansin ni Aleng Lolita at nagpatuloy sa pag-aayos sa anak.

Ipinasuot ni Aleng Lolita ang isang blusang may magagarang palamuti at makukulay na burda. Makikita rito ang maliliit at kumikinang na tatsulok na ibinurda sa harap ng blusa. Sa mga manggas naman ay may mga hugis-tatsulok ding may iba’t ibang kulay—pula, bughaw, at dilaw.

Ipinasuot pagkatapos kay Joy ang palda na gawa sa hinabing tnalak at inilagay ang makulay na sinturon paikot sa baywang niya. Ipinasuot din sa dalagita ang dalawang malalaking kuwintas at isinabit sa kaniyang tainga ang dalawang mahahabang hikaw. At upang makompleto ang kasuotang Tboli ni Joy, inilagay ni Aleng Lolita ang salakot na binalot ng pulang tela at may makukulay na dekorasyon. Sa wakas, handa na si Joy para sa kasiyahan!

Nang marating na ng mag-ina ang bayan, nakita nila na hindi mahulugang karayom ang plasa sa dami ng tao. Sa gitna ng plasa, may entabladong kinauupuan ang iba pang dalagang Tboli na nakasuot din ng kanilang katutubong kasuotan. Pinagkakaguluhan sila ng mga turistang kinukunan sila ng mga larawan.

Pinaupo na rin ni Aleng Lolita si Joy sa entablado at sinabihang ngumiti sa mga kamera. Hindi ngumiti ni Joy at tiningnan niya sa halip ang iba pang mga dalagang nasa entablado—masaya silang nagpapakuha ng larawan sa mga turista.

Sinenyasan ulit ni Aleng Lolita si Joy na ngumiti ngunit umiling ang dalagita. Pinagtitinginan na sila ng mga turista kaya inirapan na ni Aleng Lolita ang kaniyang anak. Dahil sa halong takot at inis, walang magawa si Joy kundi sundin ang kaniyang ina. Dahan-dahang pilit na ngumiti si Joy sa harap ng mga turista.

Tagu-taguan

By Blesselle Fiel
Fiction

Tagu-taguan, maliwanag ang buwan.
Masarap maglaro sa dilim-diliman.
Pagkabilang ko ng tatlo nakatago na kayo.
Isa. Dalawa. Tatlo.

“Bang, Alvin! Bang, Dodong!”

Halong tawa at panghihinayang ang narinig sa magkalaro nang nahuli sila. Paano nga ba sila hindi mahuhuli e nakatayo lang sila sa likod ni Junjun?

“Sa susunod,” sambit ni Junjun habang umiikot sa paligid ng kalsada, “kung ayaw n’yong mahuli agad, magtago kayo nang maayos. Ang dami namang puwedeng mapagtataguan diyan.”

Nakita niyang nakatago sa likod ng isang paso si Princess. Ang itim na buhok nito ay di matakpan ng berdeng dahon ng tanim. “Bang, Princess!”

Dali-daling tumakbo si Junjun mula sa kaniyang puwesto kanina at hinampas ang pader. Tuwang-tuwa siya dahil sa unang pagkakataon nahuli niya silang lahat. Kung puwede nga lang i-celebrate, gagawin niya. Sa ngayon, nanamnamin na lang ni Junjun ang kaniyang maliit na tagumpay.

Pasado alas-singko na ng hapon. Kanina pa sila naglalaro sa kalsada sa harap ng kanilang mga tahanan. Kahit ilang oras na ang nakalipas, hindi nauubusan ng lakas ang mga pawis na pawis na paslit.

Babalik na sana sila sa kanilang paglalaro nang mapadaan ang tatay ni Junjun. Katulad ng ibang araw, umuwi na naman itong lasing at may hawak na pulang supot. Dinig na dinig nilang magkakaibigan ang sigawan mula sa loob. Nagliliparan mula sa dalawang bibig ang mga salitang nagnakaw, lasing, ayoko na, at kriminal.

Hay. Lagi na lang.

Nanlumo si Junjun. Lagi na lang ganito ang eksena sa loob ng kanilang bahay. Lahat ng kasiyahan na dulot ng kanilang paglilibang ay naglahong mistulang bula. Hindi naman lingid sa kaalaman niya ang pinaggagawa ng kaniyang itay. Ngunit sino nga ba siya upang baguhin ang pamamaraan nito, ang hanapbuhay nito?

Anak lang naman.

Anak na wala pang pinag-aralan. Anak na walang patutunguhan. Anak na walang kinabukasan.

Mas mabuti na lang na hayaan niya na lamang ito.

Tinapik ni Princess si Junjun sa balikat. “Halika, maglaro na lang tayo ulit. Si Dodong naman ang taya.”

Isang munting ngiti ang naipinta sa mukha ni Junjun. Isang tango at bumalik sa paglalaro ang mga bata. Nakatabon na ang mga kamay ni Dodong sa kaniyang mga mata, dinig na dinig ang mga padyak ng anim na maliliit na paa.

Tagu-taguan, maliwanag ang buwan.
Masarap maglaro sa dilim-diliman.
Pagkabilang ko ng tatlo nakatago na kayo.
Isa. Dalawa. Tatlo—

Bang!

Malalim na ang gabi. Pilit na ikinukubli ni Junjun ang kaniyang pautal-utal na paghinga. Sa isang maliit na eskinita, pilit na itinatago niya ang kaniyang sarili

Dapat hindi nila ako makita, ang sabi niya sa isip niya. Parang awa n’yo na, ayaw kong makulong.

Pinagsiksikan ni Junjun ang kaniyang katawan sa mga sako ng basura, nagdadasal na sila’y mapadaan lang at titigil rin sa paghahabol sa kaniya.

Lagi na lang kasi e.

Lagi na lang siyang wanted sa kanilang paningin. Lagi na lang dapat maliksi ang mga kamay kapag may kinukupit, mabilis ang mga paa kapag hinahabol. Lagi na lang siyang pinagagalitan ng kaniyang konsensiya at binabangungot sa gabi.

Hindi niya naman ito ginusto. Sadyang ito lang talaga ang buhay na ibinigay sa kaniya. Ang buhay na hinubog ng kaniyang itay para sa kaniya. Napakarami niyang pangarap sa buhay, ngunit tila lahat ng ito’y nilipad ng usok ng sigarilyo ng kaniyang ama.

Bakit ganito? Bakit siya pa?

Sabagay, kung tutuusin, hindi lang naman siya ang nalulong sa masamang bisyo. Si Alvin at Dodong ay nagtutulak na ng droga. Si Princess, ang unica hija ng kanilang pamilya, ay isa nang Magdalena.

At siya? Mula noon hanggang ngayon, nanatiling naglalaro, nagtatago sa dilim.

Kung puwede nga lang sana bumalik sa nakaraan, bumalik sa liwanag. Hindi naman siguro magkakaletse-letse ang buhay niya.

Siguro’y nakapag-aral siya—elementarya, hayskul, at kolehiyo, kung kakayanin.

Siguro kung nakapagtapos siya, isa na siyang doktor ngayon.

Siguro—

Bang!

Lagot.

Dali-daling tumakbo si Junjun. Nakabuntot sa kaniya ang mga lalaking naka-uniporme, may hawak na baril. Kaliwa, kanan, kaliwa, kanan. Kasing tulin ng kabayo sa kalsada. Kabisado niya na ang pasikot-sikot ng kalye. Siguro naman ay makakatakas siya ngayon, tulad ng dati.

Bang!

Hindi pala.

Bumagsak ang katawan ni Junjun paharap. Naging kulay pula ang kalsada. Unti-unti na siyang nawawalan ng malay, at hindi niya alam kung pinaglalaruan siya ng isip niya, pero naririnig niya ang kantang madalas niyang inaawit no’ng bata pa siya.

Tagu-taguan, maliwanag ang buwan.
Masarap maglaro sa dilim-diliman.
Pagkabilang kong tatlo nakatago na kayo.
Isa. Dalawa. Tatlo.

Sirena

by Mark Sherwin Castronuevo Bayanito
Fiction

Nilusob ni Ezra ang dagat ng Sarangani. Wala siyang pakialam kung hatinggabi na at wala siyang saplot, basta lamang makita niya ang kababalaghang naroroon. Kumalas naman ang bilog na buwan sa pagkakataklob ng mga ulap. Sa liwanag na hatid nito’y mayroon siyang nakita: ulong may mga matang nakatingin sa kanya.

Sinara ko muna ang aking laptop. Nakakapagod kayang mag-isip ng kuwento, lalo na kung ito’y eksperimental – kung ano man ‘yon. Wala pa akong naisip na pamagat, pati ng karugtong ng unang talata. Bakit ko kasi pinagdiskitahang isulat ang sabi-sabi dati na may sirena sa Sarangani Bay, sa may Barangay Bula banda. Pero magtanong ka sa isang taga-GenSan o taga-Barangay Bula, wala silang kaalam-alam tungkol dito. Hindi kasi nila binabasa ang libro ni Ramirez. E, kasaysayan pa naman ‘yon ng lungsod. Hay naku. Kahit na isang talata pa lang ang nagagawa ko ay gusto ko munang magpahinga.

“Uuwi ka ba sa summer?” tanong ni Ezra sa text.

“Hindi e.” text ko naman pabalik.

Wala siyang kaalam-alam na ginagamit ko siya para sa aking kuwento.

Nalalapit na ang pista ng Santo Niño sa Barangay Bula. Nalalapit na ang magarbong selebrasyon at ang paligsahan ng pagsagwan sa Sarangani Bay. Nalalapit na rin ang ika-18 na kaarawan ni Ezra, kasabay ng pista, sa ika-15 ng Enero.

Nalalapit na.

Nilapit ni Ezra ang kanyang mukha sa mukha ng kanyang kasama. Hinalikan siya nito. Nagpumiglas si Ezra, sa unang pagkakataon.

“O bakit?” tanong ni Karen.

“Wala,” sagot naman ni Ezra. “Huwag kang pumunta sa debut ko, ha.”

“Bakit naman? Ikinahihiya mo ako?” tanong ni Karen.

“Oo. Hanggang dito na lang tayo.” sabi ni Ezra, at dali-daling naglakad papalayo.

Sinara kong muli ang laptop. Sumasakit na ang aking mga mata sa ilang oras ng pagtutok sa screen nito. Tuloy-tuloy pa rin ang pag-uusap namin ni Ezra sa text. Nakakairita na siyang maka-text paminsan pero hinahayaan ko na lang. Baka sakaling may makuha akong magandang ideya mula sa kanya. Binuksan kong muli ang laptop. Microsoft Word.

Nanaginip si Ezra isang gabi. Nasa baybayin siya. Naaamoy niya ang lansa ng dagat, tulad ng mga pinapatuyong isda na ibinebenta sa palengke. Sinusubukan niyang tingnan ang malayong dako ng dagat. Wala siyang makita.

“Ma, anong ulam?” tanong ni Ezra sa kanyang ina.

“Tinanghali ka na naman ng gising! Hay naku, Ezra! Madami pa tayong gagawin! Magbukas ka na lang diyan ng lata ng sardinas!” sagot ng kanyang ina.

Araw na kasi bago ng pista. Madami nang kailangang paghandaan. Madaming kailangang gawin.

“Ezra, bantayan mo nga pala si Jun-jun. Baka pumunta sa laot, kukunin ng sirena.” sabi ng kanyang nanay.

“May sirena diyan?” tanong ni Ezra.

“Pista ngayon. Maraming lalaki na nawawala sa dagat. Kinukuha ng sirena.” tugon naman ng kanyang nanay.

“Ma, anong itsura no’n? Ng sirena?” tanong pa ni Ezra.

“Hay naku. Basta. Ulo ng babae tapos katawan agad ng isda. Wala nang leeg.”

“Pa’no ni’yo nalaman?”

“Tanong ka naman nang tanong! Tumigil ka nga!”

Abalang-abala ang lahat sa paghahanda. Abala si Ezra sa makailang beses na pagsukat ng gown na susuotin niya sa kanyang kaarawan. Lagi na lang ang kaarawan ni Ezra ang nagiging kulminasyon ng pista. Kung lalaki nga lang raw si Ezra ay siya na ang Santo Niño.

Tumigil ako sa pagsusulat para magsipilyo ng ngipin. Iniisip ko kung paano dadaloy ang kuwento. Dapat may lalaki rin sa buhay ni Ezra. Aba. Parang manliligaw lang a. Naku. Kung wala lang akong eksam sa Math, hindi ako maghihirap ng ganito sa paggawa ng kuwento.

Pumunta si Ezra sa labas, sa baybayin. Naroroon ang mga lalaking abala sa pagpipinta ng mga bangkang ipanlalaban sa pista.

May lumapit na lalaki kay Ezra, walang pantaas, at may dalang dalawang supot ng Coke. “Inom ka muna, miss,” sabi nito.

“Salamat. Ano’ng pangalan mo?”

“Raul. Ikaw?”

“Ezra.”

“A! Ikaw ‘yong taga-malaking bahay!”

“A, oo.”

[Makalipas ang mahaba-habang pag-uusap]

“Uy, punta ka naman sa birthday party ko bukas.” sabi ni Ezra.

“Pwede ba ako do’n? Wala akong susuotin.”

“Ay. Magkita na lang tayo sa labas ng bahay.”

“Pa’no?”

“Basta.”

Tatalikod na si Ezra nang nabigla siya sa nakita niya sa laot. Isang buntot ng sirena.

Nang lumingon naman si Raul ay wala naman itong nakita.

“Mauna na ako,” sabi na lang ni Ezra.

Kinagabihan, nanaginip muli si Ezra. Nakita niya si Karen, nakatayo sa harapan niya, sa baybayin ng dagat. Biglang dumating si Raul at nilunod si Karen sa dagat. Nakatayo lamang si Ezra, pinagmamasdan ang nangyayari. Maya-maya, nagpakita ang isang sirena. Inakit nito si Raul at sabay silang naglaho sa dagat. Naiwan si Ezrang nakatayo lang sa baybayin.

Kinatok ako ni Gilbert. Naistorbo na naman ako sa ginagawa ko. Pumapasok pa naman ang mga ideya sa isipan ko. Ayun. Nawawala na naman.

“Sherwin! Pa’no mo pinag-aralan ‘yong mga alkanes, alkenes, chuva?” tanong ni Gilbert.

“Ha? Bakit? May paraan ba talaga para pag-aralan ‘yun?” tanong ko naman, nalilito sa tanong niya.

“Hindi. Kasi ang gagawin ni sir, may malaking molecule tapos ‘yong iba’t ibang organic molecules,” sagot naman niya.

“E di i-drawing mo muna.”

“May drawing na doon.”

“I-drawing mo.”

“May drawing na nga.”

“I-drawing mo nga ulit para matuto ka. Umalis ka na nga. Madami akong ginagawa.”

Sumikat na ang araw. Marami ang mga dumayo sa Barangay Bula upang makikain, hindi talaga para ipagdiwang ang araw ng Santo Niño. Masyado nang matrapik sa mga daanan. Nagkasalubong ang landas nina Karen at Ezra.

“Ano bang problema mo?” tanong ni Karen kay Ezra, mahigpit na hinahawakan ang braso nito.

“Ano’ng problema mo rin?” sabi ni Ezra, pilit na nagpupumiglas.

“So ganito na lang tayo?”

“Wala nang tayo!”

Dumating si Raul at agad na inilayo si Ezra kay Karen.

“Umalis ka na!” sigaw ni Raul kay Ezra.

“Salamat, Raul,” sabi ni Ezra.

“Wala iyon. Bakit ka nandito? Di ba kaarawan mo ngayon?” tanong ni Raul kay Ezra.

“A, oo. Naghahanda pa lang sila.” sagot naman ni Ezra.

Maghapong nag-usap sina Ezra at Raul, at nang malapit nang gumabi, bumalik na si Ezra sa kanyang bahay.

“O, sa’n ka galing? Kanina pa kita pinapahanap kay Jun-jun! Gabi na, Ezra!” sermon ng nanay ni Ezra pagkarating niya ng bahay.

Hindi niya ito pinansin. Agad na niyang sinuot ang kanyang pulang gown at nagpa-make up.

Pumasok sa kuwarto ko si Kuya Jerome.

“Uy, labas tayo. May movie marathon sa TV area,” sabi ni Kuya Jerome.

“O talaga? Ano’ng palabas?” tanong ko naman.

“The Classic,” sagot niya.

“Korean?” tanong ko ulit.

“Oo,” sagot niya ulit.

“Napanood ko na ‘yon,” sabi ko naman.

Malalim na ang gabi. Matapos asikasuhin ni Ezra ang kanyang mga panauhin, tumakas siya at lumabas, may dala-dalang mga bote ng alak.

Naabutan niya sa labas si Raul.

“O, ba’t ka may dalang alak?” tanong ni Raul.

Binaba ni Ezra ang mga bote ng alak at hinagkan si Raul nang madiin.

Ayan. Malapit na akong matapos. Pero tinatamad na akong magpatuloy. Hay naku. Sandali, ano na ba ang gagawin ni Ezra at Raul sa bandang ito? Magtatanan? Magtatalik? Magtatagay? Ay ewan. Basta pupunta sila ng baybayin ng Sarangani Bay.

Nilusob ni Ezra ang dagat ng Sarangani. Wala siyang pakialam kung hatinggabi na at wala siyang saplot, basta lamang makita niya ang kababalaghang naroroon, ang misteryosong sirena. Kumalas ang bilog na buwan sa pagkakataklob ng mga ulap. Sa liwanag na hatid nito’y mayroon siyang nakita: ulong may mga matang nakatingin sa kanya. Ang mga matang nakatingin sa kanya ay napakapamilyar. Mukha niya ang nakikita niya. Ngunit hindi iyon repleksiyon lamang. Lumitaw ang karugtong ng katawan — makaliskis, maitim. Iyon na pala ang sirena, sirenang may ulong tao – ulo niya – at katawan ng isda. Tama nga ang nanay niya. Wala na itong leeg. Hindi maalindog. Hindi maganda.

Ayan! Patapos na talaga ako! Makakapag-aral na ako sa wakas ng Math. Hay naku. Huling talata na lang.

Natapos na ang piyesta kinabukasan. Laking gulat ng matatanda sa Barangay Bula na wala ni isang lalaking nawala sa dagat. Naging mapagbigay ngayon ang mahiwagang sirena. Nagluluksa naman ngayon ang pamilya ni Ezra sa bigla niyang pagkawala. Isang gown na lamang ang natagpuan sa baybayin.

Mithi

By Boon Kristoffer Lauw
Fiction

Isang napakalakas na dagundong ang yumanig sa aming bahay nang gabing ‘yon. Napayakap ako kay ate. Sinundan ito ng mga pagkabasag ng mga salamin.

Gising na rin si ate. Niyakap niya ako nang mahigpit bago ako pinakawalan, ngunit nanatili ang kanyang kamay sa nanginginig kong balikat.

“Huwag kang matakot. Sisilipin ko muna, ha?” sabi niya. Matagal kaming nagkatitigan. Kumikislap ang kaniyang mga mata sa dilim na parang mga bituin. Sabi niya sa akin, ganoon din ang aking mga mata, pero di ako naniwala –  buwan pa siguro, sa laki ba naman ng mga mata ko.

Tumango na lang ako, kahit naninigas ang katawan ko. Alam ko bakit kami binubulabog. Hindi ko na kailangang sumilip. Pero sa isip ko: sana, nagkamali lang ng pasok ang mga sundalo, at aalis din at ibabalik ang mga nasira nila – o kahit hindi na nila ibalik, basta umalis lang sila. Sana.

Noong nakaraang linggo lang, nabalitaan naming pinasok ng mga sundalo ang bahay nila Mateo. Kaklase ko siya sa highschool. Mabait. Matalino. May prinsipyo at pinaglalaban. Hindi na namin siya nakita mula noon, maging ang pamilya niya.

Ganito ang batas militar.

Gumapang ang liwanag mula sa gitna ng bahay papasok sa maliit na siwang na dulot ng pagbukas ni ate ng aming pinto. Hindi ko makita ang mga pangyayari sa liit ng butas ngunit dinig na dinig ko ang mga sigawan galing sa sala.

“Ano pong maipaglilingkod namin sa inyo?” tanong ng maliit na boses ni tatay.

Nakarinig ako ng malakas na pag-ungol bago ang malakas na pagtilapon ng isang katawan sa aparador sa sala.

“Nasaan ang Ibong Adarna?” Iyon ang bansag ng mga sundalo sa isa sa mga pinaka-wanted ng pamahalaan ngayon.

Milagros Adarna. Ito ang tunay na pangalan niya. Isa sa mga lider ng Makabagong Katipunan ng Pilipinas o mas kilala sa tawag na MPK. Kilala siya hindi lamang sa pamumuno sa mga nagrerebelde sa pamahalaan kundi mas lalo na sa kanyang mga nilikhang kanta. Mahigit na ipinagbabawal ang pagkanta at pagpapatugtog ng kanyang mga awitin. Sino man ang mahuling gumawa ng alinman sa mga ito ay dinadakip agad ng mga sundalo para “kuwestiyunin”.

Kapares ng mababasa sa alamat, dalawa ang epekto ng kanyang mga kanta. Ang mga ito ay hele para sa naghihirap na taumbayan, panghilom sa mga sinugatang puso ng batas militar. At kamandag naman para sa mga kaaway – sa diktador at sa kanyang militar.

Siya ang Ibong Adarna.

Siya ang aking ina.

Siya ang dahilan ng matagal nang takot at pangamba sa aming mga puso. Ang dahilan kung bakit sinasaktan si tatay ngayon. Sana hindi ko na lang siya ina.

“Nasaan ang asawa mo?” galit na tanong ng isang sundalo. Ramdam ko ang pagkamuhi sa mga salita ng armadong lalaking naghahanap sa Ibong Adarna. Ano na naman ang ginawa mo, Nay?”

“Patawad po. Hindi ko po alam. Patawad po,” pagmamakaawa ni tatay. Isa lamang siyang simpleng manunulat. Pigil sa pagpuna sa mga katiwalian at kababuyan ng gobyerno at labis sa pagpuri ng mga walang kuwentang bagay gaya ng kung anong mga piging ang dinaluhan ng diktador at ng kanyang gabinete. Isa lamang ito sa mga paraan niya upang itago ang koneksiyon namin sa Ibong Adarna, bukod sa magkaibang apelyido – gamit kasi ni nanay ang Adarna, hindi ang Esguerra ni tatay. Ngunit nahanap pa rin ng militar ang koneksiyon namin sa kanya.

Narinig kong sinipa o sinapak muli si tatay at bumagsak ang katawan niya sa sementadong sahig. Hindi pa man ako nakahihingang muli, narinig ko namang mahulog ang gabundok ng mga libro – malamang kay tatay. Sumabog ang luha sa mga mata ko, at may kaunting tunog na napakawala sa bibig ko.

Patay.

Tumahimik bigla sa labas.

Nagkatinginan kami ni ate. Hindi kami dapat nag-ingay. Hindi dapat ako nag-ingay. Alam na alam naming dalawa batay sa mga balita kung ano ang ginagawa ng mga sundalo sa mga babae. Hindi ko na mapigilan ang iyak ko.

Sinara ni ate ang pinto, saka dali-daling tumakbo papunta sa akin. Kumuha siya ng damit at pinakagat sa akin. Natigil nito ang ingay ko.

Ngunit biglang umiyak si ate. Maingay. Hindi siya ganito umiyak. Tahimik lang.

“Ate, bakit?” sinubukan kong sabihin.

Kumunot lang ang noo niya.

Malakas na dagundong sa aming pinto ang sumunod. Parang may itinatapon na katawan dito. Ayan na sila!

Madali akong itinulak ni ate papasok sa aparador. Sinubukan niyang gamitin pansara ang mga hanger sa pintuan ng aparador.

Patuloy pa rin ang malalakas na pagbagsak ng katawan sa pinto. Sa tingin ko, kaunting sipa na lamang at sigurado akong bibigay na ang mga bisagra.

Sa kaunting siwang sa aparador, nasilip ko ang mukha ni ate. Isinandal niya saglit ang kanyang mga kamay sa pinto habang nakatitig sa sahig. Para siyang nagdarasal. Kinamuhian ko ang ideyang ito. Kung totoong nakikinig ang Diyos, matagal na sanang tapos ang batas militar – sa dami ba naman nang nagdarasal.

Alam naming dalawa kung ano ang parating. Kung ano ang mangyayari. Tumigil sa pag-ungol si ate. Ngayon, tunay na ang kanyang mga luha.

Hindi ko na rin mapigilan ang sarili ko. Umagos na ang luha ko. Napigilan nang bahagya ng damit ang pag-ungol ko ngunit mayroon pa ring kaunting lumabas na tunog.

Napatingala si ate bigla. Sa isang hininga, binawi niyang lahat ang luhang kanyang naiiyak na.

“Mithilaya, makinig kang mabuti sa akin,” garalgal na sabi ni ate. “Gusto kong ipikit mo ang mga mata mo. Kahit anong mangyari, kahit ano pa man ang marinig mo, huwag mong bubuksan ang mga ito. At higit sa lahat, huwag kang gagawa ng ingay. Sa tingin mo ba, kaya mong gawin ang mga iyon para sa akin?”

Ngumiti si ate pagkatapos.

Puno naman ng laway at luha ang damit na nasa aking bibig. Tumango lang ako ng dalawang beses.

“Salamat, Mithilaya.”

Sinimulan muli ni ate ang pag-iingay at nagtago sa ilalim ng aming kama.

Patuloy namang umuungol ang pinto ng aming kuwarto. Hindi ko na makita si ate sa ilalim ng kama ngunit naririnig ko pa rin ang boses niya. Tuyo na ang lalamunan ko at mahapdi na ang mga mata dahil sa alat ng luha ko.

Pagkatapos ng ilan pang pamumuwersa, bumigay ang mga bisagra.

Tawag

by Mark Sherwin Castronuevo Bayanito (Flash Fiction)

E, kung sabihin kong –

Agad kong binura ang nai-type kong mensahe na ipapadala dapat kay Carlo. Palakas nang palakas ang tibok ng puso ko. Namimintig ang mga kamay ko. Nanlalamig ako sa kakaibang pawis. Kaya ko bang sabihin sa kaniya? Ano naman kaya ang ire-reply ng mokong?

‘Tol, –

Nokia tune. Carlo calling. Answer. Reject. REJECT.

Putang ina. Bakit tumatawag si Carlo?

Nokia tune. Carlo calling. Answer. Reject. REJECT.

Nokia tune. Carlo calling. Answer. Reject. ANSWER.

“Tang ina mo naman Lorenzo, ba’t ayaw mong sagutin? Ano bang problema mo ‘tol?”

Hindi ako sumagot.

“‘Tol,” patuloy niya, “sorry kung niligawan ko si Maya. E, hindi mo naman sinabi sa ‘kin na gusto mo siya!”

“Gago,” hindi ko napigilan ang sarili. “Hindi kasi gano’n, e.”

“E, ano?” tanong niya.

Lumunok ako ng laway. Gusto kong sabihin pero parang ayaw lumabas sa lalamunan ko.

“Tol, ano?” nag-aabang siya. “Putang ina naman, sagutin mo ako!”

“Carlo,” dinig ko ang sarili kong hininga, “gusto kita.”

“PUTANG INA. Ano’ng sabi mo?” Malutong. Siguradong may kasamang talsik ng laway.

“Sabi ko,” mas marahan kong sabi, “gusto kita.”

“Putang ina.”

“Putang ina mo rin, pare.”

“Putang -”

Call ended. Duration: 0:47